پردازنده مدیاتک چیست؟ معرفی انواع، قدرت و مقایسه مدل‌ها

پردازنده مدیاتک در بسیاری از گوشی‌های اقتصادی، میان‌رده و پرچمدار استفاده می‌شود. مدیاتک (MediaTek) شرکت تایوانی سازنده تراشه است که با خانواده‌های Dimensity و Helio در بازار موبایل حضور دارد. شناخت تفاوت مدل‌ها، قدرت پردازشی و مصرف انرژی آن‌ها هنگام خرید گوشی به انتخاب مناسب‌تر کمک می‌کند. در ادامه، سری‌های مختلف پردازنده مدیاتک را معرفی و کاربرد هرکدام را بررسی می‌کنیم.

پردازنده مدیاتک چیست؟

پردازنده مدیاتک در گفت‌وگوی روزمره به تراشه اصلی گوشی اشاره دارد؛ قطعه‌ای که معمولاً علاوه بر CPU، پردازنده گرافیکی (GPU)، مودم ارتباطی، پردازشگر تصویر و واحد پردازش هوش مصنوعی را در خود جای می‌دهد. نام دقیق‌تر این مجموعه «سیستم روی تراشه» یا SoC است. مدیاتک یکی از شرکت‌های طراح چنین تراشه‌هایی است و ساخت بسیاری از آن‌ها را به کارخانه‌های تخصصی مانند TSMC می‌سپارد.

قدرت یک گوشی فقط به نام پردازنده وابسته نیست؛ نوع حافظه، سیستم خنک‌کننده، بهینه‌سازی نرم‌افزار و ظرفیت باتری هم بر عملکرد واقعی تأثیر دارند. به همین دلیل باید مدل دقیق تراشه را بررسی کرد، نه صرفاً برند آن را.

انواع پردازنده مدیاتک و تفاوت سری‌های آن

دو خانواده شناخته‌شده پردازنده مدیاتک در گوشی‌ها Dimensity و Helio هستند. Dimensity عمدتاً تراشه‌های مجهز به 5G را در رده‌های مختلف شامل می‌شود و Helio بیشتر در گوشی‌های 4G اقتصادی و میان‌رده حضور دارد. شماره بزرگ‌تر همیشه به معنی عملکرد بهتر نیست؛ نسل، معماری، پردازنده گرافیکی و نوع گوشی هم مهم‌اند. در جدول زیر می‌توانید تفاوت سری‌های پردازنده مدیاتک، نمونه مدل‌ها و کاربرد هر خانواده را مقایسه کنید.

البته شماره سری به‌تنهایی قدرت نهایی پردازنده را مشخص نمی‌کند. نسل ساخت، معماری هسته‌ها، پردازنده گرافیکی و سیستم خنک‌کننده گوشی نیز روی عملکرد تأثیر دارند؛ بنابراین برای مقایسه دقیق دو گوشی، باید مدل کامل تراشه آن‌ها بررسی شود.

پردازنده‌های پرچمدار مدیاتک؛ سری Dimensity 9000

خانواده Dimensity 9000 نسل‌های مختلف پردازنده‌های پرچمدار مدیاتک را در بر می‌گیرد. مدل‌هایی مانند 9400، 9500 و 9500s برای گوشی‌های رده‌بالا توسعه یافته‌اند، در حالی که 9000 و 9200 همچنان نمونه‌های مهم نسل‌های پیشین هستند. در ادامه، مشخصات این خانواده را به تفکیک نسل بررسی می‌کنیم.

نسل‌های جدید Dimensity؛ از 9400 تا 9500 و 9500s

در میان تراشه‌های پرچمدار پردازنده مدیاتک، مدل‌های Dimensity 9400 و 9400+ از معماری «هسته‌های بزرگ» بهره می‌برند. Dimensity 9500 که در سال ۲۰۲۵ معرفی شد، نسل سوم این رویکرد را با فرایند ساخت سه‌نانومتری و ترکیب هسته‌های C1-Ultra، C1-Premium و C1-Pro ادامه می‌دهد. این تراشه از پردازنده گرافیکی Mali-G1 Ultra و واحد هوش مصنوعی NPU 990 بهره می‌برد و برای گوشی‌های رده‌بالا طراحی شده است.

مدیاتک در ژانویه ۲۰۲۶ تراشه Dimensity 9500s را نیز معرفی کرد. این مدل با فرایند ساخت سه‌نانومتری، یک هسته Cortex-X925، سه هسته Cortex-X4 و چهار هسته Cortex-A720، گزینه‌ای قدرتمند در خانواده پرچمدارهاست. با وجود نزدیکی نام‌ها، مشخصات و عملکرد 9500 و 9500s یکسان نیست و هنگام مقایسه گوشی‌ها باید مدل دقیق بررسی شود.

پردازنده Dimensity 9200 و 9200 Plus؛ نسل پرچمدار ۲۰۲۳

Dimensity 9200 و Dimensity 9200 Plus از تراشه‌های پرچمدار مدیاتک در سال ۲۰۲۳ بودند و در زمان خود با Snapdragon 8 Gen 2 رقابت می‌کردند. این نسل بر پایه فرایند ساخت چهارنانومتری TSMC ساخته شد و از یک هسته Cortex-X3، سه هسته Cortex-A715 و چهار هسته Cortex-A510 استفاده می‌کرد. پردازنده گرافیکی Immortalis-G715 MC11 آن نیز از رهگیری پرتو سخت‌افزاری پشتیبانی می‌کند.

در نسل Dimensity 9200، امکاناتی مانند پشتیبانی از نمایشگرهای با نرخ تازه‌سازی بالا، واحد پردازش هوش مصنوعی APU و پردازش تصویر پیشرفته ارائه شد. ویژگی‌هایی مانند حداکثر رزولوشن دوربین و پشتیبانی از فیلم‌برداری به ظرفیت تراشه و همچنین طراحی نهایی گوشی بستگی دارند؛ بنابراین نمی‌توان از مشخصات تراشه به‌تنهایی کیفیت واقعی دوربین را نتیجه گرفت.

خانواده Dimensity 9200 پس از سری Dimensity 9000 و 9000 Plus معرفی شد. مدل‌های 9000 از پردازنده مرکزی هشت‌هسته‌ای با یک Cortex-X2، سه Cortex-A710 و چهار Cortex-A510 و پردازنده گرافیکی Mali-G710 MC10 بهره می‌بردند. این تراشه‌ها نقش مهمی در جدی‌تر شدن رقابت مدیاتک در بازار گوشی‌های پرچمدار داشتند.

سری Dimensity 9200 جانشین نسل‌های دایمنسیتی 9000 و 9000 Plus است که اولین رقبای جدی برای سری اسنپدراگون ۸ در چندین سال اخیر به شمار می‌روند. این تراشه‌های مدیاتک با طراحی ۴ نانومتری، پردازنده مرکزی قدرتمند هشت هسته‌ای (شامل ۱ هسته Cortex-X2، ۳ هسته Cortex-A710 و ۴ هسته Cortex-A510) و پردازنده گرافیکی Mali-G710 MC10 وارد عرصه رقابت شده‌اند.

قابلیت‌های مورد توجه دیگر این سری شامل رمزگشایی فرمت‌های ویدئویی AV1(تبدیل کدهای ویدئویی فشرده شده با فرمت AV1 به تصاویر قابل مشاهده)، پشتیبانی از دوربین تک لنز با حسگر ۳۲۰ مگاپیکسل و امکان فیلم‌برداری HDR همزمان با سه دوربین می‌شود.

پیشنهاد مطالعه: مقایسه‌ پردازنده اگزینوس 2400 و اسنپدراگون 8 نسل 3

بررسی نسل‌های پیشین پردازنده پرچمدار مدیاتک

Dimensity 1200 که در سال ۲۰۲۱ معرفی شد، یکی از تراشه‌های قدرتمند مدیاتک در آن دوره بود. این مدل در برخی امکانات پرچمدار مانند توان گرافیکی و پردازش تصویر با نسل‌های بالاتر تفاوت داشت. با ورود سری Dimensity 9000 و نسل‌های پس از آن، جایگاه تراشه‌های مدیاتک در بازار رده‌بالا تقویت شد.

تراشه‌های Dimensity 9000 و 9200 در تعدادی از گوشی‌های شناخته‌شده به کار رفته‌اند. نمونه‌هایی از گوشی‌های مجهز به نسل‌های پرچمدار مدیاتک در ادامه آمده است؛ مدل دقیق تراشه در هر گوشی متفاوت است:

• ASUS ROG Phone 6D
• HONOR 70 Pro Plus
• OPPO Find N2 Flip
• TECNO Phantom V Fold
• vivo X90 Pro

پردازنده‌های میان‌رده مدیاتک؛ سری Dimensity 7000 و 8000

در خانواده میان‌رده‌های قدرتمند، مدل‌هایی مانند Dimensity 8200، 8300، 8400 و 8500 دیده می‌شوند. هر نسل می‌تواند ترکیب متفاوتی از هسته‌های CPU و GPU داشته باشد؛ بنابراین عملکرد آن‌ها را نباید تنها با شماره سری مقایسه کرد. Dimensity 8500 در ژانویه ۲۰۲۶ به‌عنوان گزینه‌ای برای گوشی‌های پریمیوم معرفی شد.

یکی از قدرتمندترین پردازنده‌های میان‌رده مدیاتک، Dimensity 8200، در دسامبر ۲۰۲۲ معرفی شد. این تراشه در واقع یک ارتقاء نسبت به Dimensity 8000 و Dimensity 8100 به شمار می‌رود. هر سه پردازنده از یک CPU به‌طور مشابه قدرتمند (چهار هسته Cortex-A78 و چهار هسته Cortex-A55) و پردازنده گرافیکی Mali-G610 MC6 بهره می‌برند.

هر سه این تراشه‌ها با توجه به قیمتشان بسیار قدرتمند هستند؛ البته Dimensity 8200 فرآیند ساخت کوچک‌تر (۴ نانومتری در مقابل ۵ نانومتری)، سرعت کلاک بالاتر CPU، پشتیبانی از دوربین با رزولوشن بالاتر و پشتیبانی از نرخ تازه‌سازی تصویر بالاتری را ارائه می‌دهد.

شرکت Mediatek‏ علاوه‌بر تراشه‌های میان‌رده قدرتمند، گزینه‌های دیگری همچون دایمنسیتی 1300، 8050 و 8020 را نیز ارائه می‌دهد. این پردازنده‌ها از نظر ساختار شباهت‌هایی با تراشه پرچمدار Dimensity 1200 سال ۲۰۲۱ دارند؛ بدین معنا که از فرآیند ساخت ۶ نانومتری TSMC، یک پردازنده مرکزی هشت هسته‌ای (چهار هسته Cortex-A78 و چهار هسته Cortex-A55) و پردازنده گرافیکی Mali-G77 MC9 بهره می‌برند.

در بین مدل‌های قدیمی‌تر، Dimensity 8100 و 8200 به دلیل عملکرد مناسب در بازی، نسبت قدرت به قیمت و مصرف انرژی، جایگاه خوبی در گوشی‌های میان‌رده قدرتمند داشتند. در انتخاب گوشی مجهز به این تراشه‌ها باید عملکرد پایدار، دمای بدنه و پشتیبانی نرم‌افزاری دستگاه نیز بررسی شود. نمونه‌هایی از گوشی‌های دارای تراشه‌های این خانواده در ادامه آمده است:

• OnePlus 10R
• OPPO Reno 8 Pro
• POCO X4 GT
• Xiaomi 12T

پردازنده‌های اقتصادی 5G مدیاتک

کمپانی Mediatek علاوه‌بر تراشه‌های میان‌رده و پرچمدار، مجموعه‌ای از تراشه‌های 5G اقتصادی‌تر را نیز ارائه می‌دهد که همگی از پردازنده‌های مرکزی متوسط (دو هسته قدرتمند و شش هسته کم‌مصرف) و پردازنده‌های گرافیکی میان‌رده بهره می‌برند.

Dimensity 7200 یکی از تراشه‌های قابل‌توجه میان‌رده با فناوری ساخت چهارنانومتری است، نه یک مدل اقتصادی پایه. این تراشه با دو هسته Cortex-A715 و شش Cortex-A510 و پردازنده گرافیکی Mali-G610 MC4، از قابلیت‌هایی مانند پردازش تصویر و اتصال 5G بهره می‌برد. برای قضاوت درباره عملکرد واقعی آن، باید گوشی موردنظر و رقبای هم‌قیمت را نیز بررسی کرد.

در خانواده Dimensity 7000 مدل‌هایی مانند 7020 و 7050 نیز عرضه شدند. این تراشه‌ها برای گوشی‌های میان‌رده طراحی شده‌اند، اما از نظر ترکیب CPU، گرافیک و امکانات دقیقاً یکسان نیستند. برای مثال، مشخصات فنی Dimensity 7050 را نباید بدون بررسی به Dimensity 7020 تعمیم داد.

بررسی سری 6000 مدیاتک

دو محصول دیگر شرکت Mediatek در سال 2023 دایمنسیتی 6020 و 6080 هستند. ویژگی‌های این پردازنده‌ها در زیر آمده است:

• پردازنده مرکزی (2 هسته Cortex-A76 و 6 هسته Cortex-A55)
• پردازنده گرافیکی Mali-G57 MC2
• مودم sub-6GHz با حداکثر سرعت 2.77 گیگابیت بر ثانیه
• پشتیبانی از Wi-Fi 5 (نسخه قدیمی‌تر Wi-Fi)

Dimensity 6020 و 6080 از مدل‌های قدیمی‌تر خانواده اقتصادی 5G هستند. برای مثال، Dimensity 6080 از فرایند ساخت شش‌نانومتری بهره می‌برد و نسبت به برخی مدل‌های قدیمی‌تر این رده امکانات پردازش تصویر متفاوتی ارائه می‌کند. در بررسی گوشی‌های دارای این تراشه‌ها، عملکرد روزمره، کیفیت مودم و میزان مصرف باتری اهمیت بیشتری از اعداد تبلیغاتی دارند.

این تراشه‌های قدیمی‌تر (مانند Dimensity 700، Dimensity 900 و Dimensity 920) معمولاً از چیدمان هسته‌های پردازنده مرکزی 2+6 هسته‌ای، پردازنده‌های گرافیکی میان‌رده قدیمی‌تر Arm، پشتیبانی از دو سیم‌کارت 5G و ضبط ویدیوی حداکثر 4k برخوردار هستند. برخی از گوشی‌هایی که از این تراشه‌ها استفاده می‌کنند، در زیر آمده است:

• Motorola Edge 2022
• Redmi Note 10 5G
• Samsung Galaxy A14 5G

پردازنده‌های Helio مدیاتک؛ تراشه‌های 4G

سری Helio همچنان بخش مهمی از پردازنده‌های 4G مدیاتک را تشکیل می‌دهد. در کنار مدل‌های شناخته‌شده‌ای مانند Helio G99، تراشه‌های Helio G100 و G200 نیز معرفی شده‌اند. Helio G200 از فرایند ساخت شش‌نانومتری، دو هسته Cortex-A76 و شش هسته Cortex-A55 و پردازنده گرافیکی Mali-G57 MC2 با فرکانس بالاتر استفاده می‌کند. این تراشه با وجود بهبودهایی در پردازش تصویر و ارتباطات 4G، جایگزین پردازنده‌های پرچمدار 5G نیست.

مدیاتک علاوه‌بر تراشه‌های 5G پیشرفته خود، طیف وسیعی از تراشه‌های 4G را برای گوشی‌های هوشمند ارائه می‌دهد. قدرتمندترین تراشه‌های این‌بخش سری Helio G9x، سری Helio G8x و Helio G70 هستند. این تراشه‌های مدیاتک از پیکربندی‌های 2+6 هسته‌ای برای پردازنده مرکزی و عملکرد گرافیکی متوسط بهره می‌برند. Helio G99 به‌طور خاص به‌دلیل طراحی 6 نانومتری کوچک خود برای بهبود بهره‌وری، از سایر تراشه‌های این سری متمایز است؛ در مقابل، بسیاری از این تراشه‌های 4G پایین‌رده از طراحی‌های قدیمی‌تر 12 نانومتری بهره می‌برند.

تراشه‌های سری Helio G اغلب نسخه‌های 4G گوشی‌های هوشمند از برندهایی مانند سامسونگ، شیائومی و سایر برندها را تامین می‌کنند؛ برای مثال، Galaxy A14 4G و A24 4G با پردازنده‌های Helio G9x کار می‌کنند. با وجود محبوبیت روزافزون تراشه‌های 5G، هنوز هم تقاضا برای گوشی‌های 4G مقرون‌به‌صرفه وجود دارد. شرکت Mediatek به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان تراشه موبایل، طیف وسیعی از تراشه‌های فورجی را برای پاسخگویی به این نیاز ارائه می‌دهد. گوشی‌های محبوب با این سری پردازنده‌ها در زیر آمده است:

• Motorola Moto G72
• Redmi Note 11 Pro 4G
• Samsung Galaxy A14 4G
• Samsung Galaxy A24 4G

پردازنده مدیاتک بهتر است یا اسنپدراگون؟

برای مقایسه پردازنده مدیاتک با اسنپدراگون کوالکام، نمی‌توان یک برند را در تمام رده‌ها برنده دانست. هر دو شرکت از تراشه‌های اقتصادی تا پرچمدار محصول دارند و نتیجه به مدل مشخص بستگی دارد. برای نمونه، مقایسه Dimensity 9500 با یک تراشه اقتصادی اسنپدراگون منطقی نیست؛ باید محصولات هم‌رده و هم‌نسل را کنار هم قرار داد.

• عملکرد CPU: توان تک‌هسته‌ای و چندهسته‌ای، معماری و مدیریت دما را بررسی کنید.
• قدرت گرافیکی: نرخ فریم پایدار در بازی‌ها از امتیاز کوتاه‌مدت بنچمارک مهم‌تر است.
• مصرف باتری: فرایند ساخت، مودم، نمایشگر و بهینه‌سازی نرم‌افزار گوشی در نتیجه اثر دارند.
• دوربین و فیلم‌برداری: توان پردازش تصویر تراشه مهم است، اما سنسور و نرم‌افزار دوربین هم تعیین‌کننده‌اند.
• پشتیبانی نرم‌افزاری: مدت دریافت به‌روزرسانی را سازنده گوشی تعیین می‌کند، نه فقط تولیدکننده تراشه.

کدام پردازنده مدیاتک برای بازی مناسب‌تر است؟

برای بازی‌های سنگین، تراشه‌های پرچمدار مانند Dimensity 9500 و مدل‌های قدرتمند Dimensity 9400 یا 9500s گزینه‌های مناسب‌تری هستند. در گوشی‌های میان‌رده، مدل‌هایی از سری Dimensity 8000 می‌توانند توازن خوبی میان قدرت و قیمت برقرار کنند. پردازنده‌های Helio G نیز برای استفاده روزمره و برخی بازی‌های سبک تا متوسط طراحی شده‌اند؛ البته اجرای بازی، کیفیت تنظیمات گرافیکی و نرخ فریم نهایی به خود گوشی وابسته است.

هنگام انتخاب گوشی گیمینگ، علاوه بر نام پردازنده مدیاتک، آزمایش عملکرد پایدار پس از چند دقیقه بازی، ظرفیت حافظه، نرخ نوسازی صفحه و سیستم خنک‌کننده را هم بررسی کنید.

هنگام خرید گوشی با پردازنده مدیاتک به چه نکاتی توجه کنیم؟

برای انتخاب میان گوشی‌های مجهز به پردازنده مدیاتک، ابتدا نیاز اصلی خود را مشخص کنید. اگر بیشتر پیام‌رسانی، تماشای ویدئو و وب‌گردی انجام می‌دهید، یک تراشه اقتصادی جدید می‌تواند کافی باشد. اگر بازی سنگین، ویرایش ویدئو یا اجرای هم‌زمان برنامه‌های متعدد برایتان مهم است، به پردازنده گرافیکی و عملکرد پایدار مدل‌های میان‌رده بالاتر یا پرچمدار توجه کنید.

1. مدل کامل تراشه را بررسی کنید؛ برای مثال، «Dimensity 8200» و «Dimensity 8500» یک مدل نیستند.
2. به نوع RAM و حافظه داخلی گوشی توجه کنید.
3. تست دما، افت عملکرد در استفاده طولانی و شارژدهی واقعی را بخوانید.
4. اگر 5G برایتان مهم است، پشتیبانی گوشی و باندهای شبکه را بررسی کنید.
5. مدت پشتیبانی نرم‌افزاری و قیمت گوشی‌های رقیب را در نظر بگیرید.

جمع‌بندی

پردازنده مدیاتک تنها به گوشی‌های اقتصادی محدود نیست و خانواده‌های Dimensity و Helio طیف گسترده‌ای از نیازها را پوشش می‌دهند. مدل‌های پرچمدار سری Dimensity برای بازی و پردازش سنگین، خانواده‌های میان‌رده برای ترکیب قدرت و قیمت و تراشه‌های Helio برای گوشی‌های 4G مناسب‌اند. برای انتخاب بهترین پردازنده مدیاتک، نام مدل، نسل تراشه، عملکرد واقعی گوشی و بودجه خود را کنار هم بررسی کنید.

سؤالات متداول

پردازنده مدیاتک ساخت کدام کشور است؟

مدیاتک یک شرکت تایوانی طراح تراشه است. تولید فیزیکی بسیاری از تراشه‌های آن توسط شرکت‌های سازنده نیمه‌رسانا انجام می‌شود.

پردازنده مدیاتک برای بازی خوب است؟

بله، اما پاسخ به مدل بستگی دارد. تراشه‌های پرچمدار Dimensity برای بازی‌های سنگین مناسب‌اند و مدل‌های اقتصادی Helio بیشتر برای استفاده روزمره و بازی سبک طراحی شده‌اند.

تفاوت Dimensity و Helio چیست؟

خانواده Dimensity بیشتر شامل تراشه‌های 5G در رده‌های مختلف است؛ در مقابل، Helio در بسیاری از گوشی‌های 4G اقتصادی و میان‌رده به کار می‌رود.

آیا پردازنده مدیاتک از اسنپدراگون ضعیف‌تر است؟

خیر. عملکرد به مدل، نسل و طراحی گوشی بستگی دارد. برای مقایسه منصفانه باید تراشه‌های هم‌رده را در شرایط مشابه سنجید.